لنج سازی فرصتی برای اشتغال بنادر بلوچستان

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی میارجل،صنعت لنج سازی یکی از صنایع مهم بلوچستان‌ است و ارتقای این صنعت می‌تواند به توسعه صادرات و واردات کشور و رشد اشتغال و تولید نیز کمک کند. قابلیتی که از صنایع تولیدی کهن و یکی از جاذبه های دیدنی و فرصتی برای اشتغال بندر کنارک و چابهار محسوب می شود و از گذشته های دور لنج های کوچک و بزرگ بسیاری در آنها ساخته می شد. صنعتی پر رونق که زمانی جایگاه مهمی در میان دریانوردان و ساکنان این شهرها داشته و در تاریخ این منطقه بارها نشانی از آن دیده شده است. اما سال هاست حال و روزش مانند بسیاری از صنایع بزرگ و کوچک است که به واسطه تحریم های ظالمانه راکد شده اند و توانی برای فعالیت ندارند. در گزارش زیر با صنعت لنج سازی بیشتر آشنا خواهیم شد که خواندن آن برای همراهان میارجل خالی از لطف نیست.

لنج گونه ایی از کشتی کوچک است:

لِنج گونه‌ای از کشتی کوچک یا قایق بزرگ باری و مسافری است که در خلیج فارس و دریای عمان و اقیانوس هند دیده می‌شود. لنج‌ها بر پایه قایق‌های بادبانی رایج در خلیج فارس ساخته می‌شود با این تفاوت که به جای بادبان با موتور حرکت می‌کند. عرشه باز یا نیمه‌باز دارد. از دهه ۱۹۵۰ میلادی موتور بنزینی یا دیزل برای پیشراندن لنج‌ها بکار رفت و امروز بیشتر لنج‌ها موتور دارند.

لنج سازی قدیمی ترین صنایع دستی جنوب ایران است:

لنج‌سازى و قایق‌سازى از قدیمى‌ترین و مهم‌ترین صنایع دستى جنوب ایران است و سابقهٔ‌ آن به دورهٔ‌ افشاریه مى‌رسد. این صنعت در سال‌هاى اخیر به واسطهٔ افزایش مبادلات دریایى و صید ماهى از رونق زیادى برخوردار شده است. نیروى شاغل این صنعت منحصر به همان «گلافان»، (سازندگان لنج و قایق) قدیمى است. مصالح اولیهٔ مورد نیاز چوب‌هاى جنگلى مقاوم در مقابل رطوبت براى اسکلت و تخته‌هاى مرغوب هندى به نام ساى براى بدنه آن است. بقیهٔ مصالح از محل تهیه مى‌شود. هنوز وسیلهٔ کار گلافان بسیار ابتدایى است که سبب کندى کار و کمى تولید سالیانه مى‌شود. مهم‌ترین مراکز تولید این صنعت عبارت‌اند از بوشهر، بندر ریگ، بندر گناوه، جزیره شیف و برخى دیگر از بنادر جنوب ایران مانند بندر کنارک و چابهار.

 باید از صنعت ساخت و تولید داخلی شناور حمایت شود:

کارخانه های لنج سازی جزو میراث تاریخی ماست که نباید اجازه دهیم تعطیل شود و باید از این صنعت در راستای رونق تولید داخلی حمایت کنیم. با توجه به ظرفیت های موجود در بندر چابهار و وجود مدرن ترین ترمینال مسافری دریایی کشور با برخورداری از به روز ترین تجهیزات در این بندر باید فرصت مسافرت های دریایی برای مردم فراهم شود تا بین این بندر با بنادر مسقط و کراچی و سایر بنادر جنوبی و شمالی خلیج فارس شاهد مسافرت دریایی باشیم. با توجه به این که مردم  بلوچستان دریا دل و دریانورد هستند انتظار می رود مشاغل دریایی در این خطه افزون شود و رونق پیدا کند و در کنار آن مسافرت دریایی نیز توسعه یابد.

برای رونق تولید تمامی دستگاه‌های مرتبط می‌بایست از صنعت ساخت و تولید داخلی شناور که موجب اشتغال زایی و توزیع متوازن جمعیت در سواحل استان می‌شود حمایت کنند. برخی از کارگاه‌ها مشکلات و موانعی برای فعالیت دارند که باید مشکلات تولیدکننده‌ها با حضور مسئولان بررسی شود تا این صنعت که موجب تولید و اشتغال و توزیع متوازن جمعیت در سواحل بلوچستان‌ است بتواند به حیات خود ادامه دهد. نباید صنعت تولید شناور از این استان خارج شود زیرا ساخت شناور به کاهش قیمت منجر می‌شود. ساختارها، الزامات و استانداردهای لازم برای ساخت شناور باید با دقت توسط تولیدکنندگان رعایت شود تا مشکلات بعدی پیش نیاید. شناورسازی های متعددی در کنارک از دیرباز تاکنون مشغول فعالیت و ساخت و ساز شناور هستند که جلوه خاصی به رونق تولید در صنعت ماهی گیری داده‌اند.

 ۱۲ کارگاه لنج سازی در شهرستان چابهار فعالیت دارند:

در سالیان گذشته به دلیل مناسب نبودن وضعیت لنج سازی در این منطقه، اکثر صیادان و متقاضیان شناورهای تجاری، شناورهای مورد نیاز خود را از کشورهای همسایه نظیر پاکستان وارد می کردند که در سال ۱۳۶۱ با بهره برداری از اولین کارگاه لنج سازی و توسعه این صنعت در سالیان اخیر علاوه بر تامین شناورهای مورد نیاز مردم منطقه به دیگر استانهای همجوار نظیر هرمزگان و بوشهر صادر می شود. در حال حاضر تعداد ۱۲ کارگاه لنج سازی در منطقه فعالیت دارند که سالانه بیش از یکصد فروند شناور لنج در این کارگاه ها ساخته می شود و بسیاری از نیازهای عمومی در امور حمل و نقل، رفت و آمد مسافر و صید و صیادی و خدمات شیلات بوسیله این لنج ها انجام می شود. به دلیل اینکه هم اکنون مجوز ساخت شناور فقط از نوع فایبرگلاس صادر می گردد می بایست لنج سازیهایی که از قبل شناور چوبی تولید می کردند تغییر کاربری داده و ساخت شناور فایبرگلاس را آغاز نمایند. بزرگترین شناورسازی فایبرگلاس کشور در کنارک فعالیت دارد،این شناورها بایستی جهت حفظ کیفیت صید استحصالی و انتقال آن به ساحل مجهز به تجهیزات انجماد و سردخانه ای باشد. در حال حاضر برای بیش از ۴۰۰ نفر در این کارگاه ها شغل ایجاد شده و با توجه به افزایش فعالیتهای صید و صیادی و به تبع آن توسعه کارگاه های لنج سازی در آینده بر میزان اشتغالزایی این بخش افزوده خواهد شد.

کارگاه های لنج سازی بلوچستان توانایی تولید سالیانه ۵۰۰ شناور را دارند:

‌کل شناورسازی های استان ظرفیت تولید ۵۰۰ شناور در سال را دارد که رفع محدودیت تولید و احیای این کارگاه ها می تواند تاثیر مستقیمی در معیشت و اشتغال زایی مردم منطقه داشته باشد. شناور سازی و به مشابه آن شغل صیادی جزو منابع اولیه درآمد بومیان سواحل چابهار و کنارک محسوب می شود.  مطمئنا افزایش ساخت شناورها بر تولید و افزایش صید موثر خواهد بود و باعث ارتقای سطح معیشتی مردم به ویژه بومیان منطقه خواهد شد.

گزارش از:شیدا حسن زهی