سیلاب دی ماه بلوچستان خسارت زیادی به کتاب‌هایم زد؛ کتاب‌های ارزشمندم را به نازل‌ترین قیمت فروختم

یک کتابفروش کهنه کار می گوید : پارسال سیلاب شبانه وارد کتابفروشی شد و میلیون ها تومان ضرر کردم ولی هیچکس برای کمک به من نیامد ، مجبور شدم کتاب های ارزشمندم که سیلاب آن ها را از من گرفته بود با کمترین قیمت به بازیافتی ها بفروشم .

پایگاه اطلاع رسانی میارجل در ادامه بولتن خبری خود برای معرفی افراد شاخص ، فعالان سیاسی ، فرهنگی ، اجتماعی ، ورزشکاران و فضای مجازی بلوچستان گفت و گویی با محمدانور دهواری مترجم و کتابفروش کهنه کار سراوانی ترتیب داده است.

وارد خیابان آزادی شهر سراوان می شوم از دوستم آدرس کتابفروشی محمد انور را می پرسم، در کتابفروشی را نشانم می دهد وارد می شوم پله ها را یکی پس از دیگری طی می کنم و وارد زیر زمین می شوم زیر زمینی تاریک و فراتر از تصورم بزرگ ، شبیه کتابخانه ای که دور تا دور آن پر از قفسه های کتاب است و گرد و غباری قدیمی بر جلد آن ها نشسته است. محمد انور دهواری در حال جا به جا کردن کتاب ها بود . متوجه حضورم می شود و هنگامی که از او می خواهم با او در مورد کتاب فروشی اش صحبت کنیم با گشاده رویی قبول و استقبال می کند.
گویی کسی را پیدا کرده است که حرف هایش را بشنود. با او هم کلام می شوم، ساعتی می‌گذرد و مرد کتاب‌فروش متوجه گذر زمان می شود. در طول مدتی که با هم صحبت می کردیم گذر کسی به این مکان نیفتاد و خودش را تنها مراجعه کننده به این مکان زیرزمینی بزرگ طی یک ساعت گذشته دیدم،این جا یک کتاب فروشی در سراوان است.

خودتان را کامل برای مخاطبان میارجل معرفی کنید .

محمد انور دهواری متولد سال 1341، نویسنده ، مترجم و کتابفروش هستم .
شش کتاب ترجمه شده دارم ولی چاپ نشده ، یک کتاب ترجمه بنام بلوچی نامه فرهنگ لغت بلوچی اثر استاد عطا شاد چاپ شده و یک کتاب هم بزودی در تاریخ بلوچستان چاپ خواهد شد.

از کتابفروشی تان برای ما بگویید .

سال 1361 یعنی 38 سال پیش در 20 سالگی به ‌صورت تمام‌ وقت در کتاب ‌فروشی ها کار می کردم و آن زمان درسم را به دلیل وقایع انقلاب و شور و شوق خاص آن دوران کنار گذاشتم سپس به همین دلیل به شغل کتاب‌فروشی که به آن علاقه فراوان داشتم روی آوردم و در خیابان اصلی سراوان اقدام به راه اندازی کتاب‌فروشی کردم با توجه به وضعیت آن روزها و علاقه شخصی و نیاز آن زمان به عرضه کتاب های انقلابی ونویسندگان شخصیت های بزرگ جهان اسلام مشغول شدم.
یکی از دلایل مهم روی آوردنم به شغل کتابفروشی ، آگاهی بخشی بیشتر به مردم شهرم بود. دلم می خواست همانند مردم شهرهای مرکزی کشور از جمله تهران، مردم استان هم از وقایع انقلاب و اتفاق هایی که در اطراف آن ها می افتد اطلاع داشته باشند. به همین دلیل اوایل با این هدف به صورت دستفروشی کتاب های مذهبی و انقلابی در خیابان مقابل یک دبیرستان بساط می کردم و مشتریان زیادی در آن زمان هم داشتم.
قبلا کتابفروشی در فلکه قدس داخل بازارچه رمضان بود ولی از نیمه دهه هفتاد به خیابان انقلاب انتقال یافت وعلی رغم تمامی مشکلات کارم را ادامه خواهم داد. هنگامی که این کار را آغاز کردم مجوز نداشتم، زیرا در آن زمان نیازی به دریافت مجوز و قوانین کنونی نبود، یک اتحادیه‌ کتاب‌فروشی در تهران وجود داشت که دولتی نبود و نظارتی هم بر آن نمی شد. اما در سال های اخیر اعلام کرده اند که باید پروانه کسب بگیرم و مجوز به نام پسرم است.

وضعیت کتاب‌خوانی در سراوان چگونه است؟

اوایل پیروزی انقلاب اسلامی استقبال از کتاب بسیار زیاد بود، اگرچه سراوان در آن زمان شهری کوچک و مذهبی بود، اما مردم تحصیل کرده و کتابخوانی داشت که علاقه زیادی به مطالعه کتاب به ویژه کتاب های مذهبی داشتند ولی سطح مطالعه بسیار پایین آمده است و با ورود رسانه های جدید همچون رایانه، اینترنت و کتاب های اینترنتی و... سرانه خواندن کتاب‌ها پایین آمده که این اتفاق به ضررجامعه است.
در گذشته کتاب، مجله و روزنامه های کشوری به تعداد بالا سفارش می دادم، اما در سال های اخیر فقط کتاب سفارش می دهم که آن هم مختص کتاب های درسی و دانشگاهی است و متاسفانه حتی فروش کتاب دانشگاهی در سراوان کم شده است، چون اغلب دانشجویان به جزوه و کپی آن بسنده می کنند البته باید به این موضوع هم توجه داشت که وضعیت اقتصادی مردم در خرید کتاب هم تاثیر دارد. در گذر زمان و گران شدن کاغذ و نبود امکانات، مدتی وضعیت فروش کتاب دچار رکود شد که البته به مرور بهتر شد، اگر وضع اقتصادی مردم بهتر شود بازار کتاب هم رونق بهتری خواهد داشت، در غیر این صورت مردم به شبکه های مجازی و استفاده از آن ها روی می آورند و اولین چیزی که از سبد مصرفی مردم حذف می شود کتاب است.

از مشکل های کارتان برای مخاطبان ما بگویید.

شکست های بسیاری خوردم که اغلب آن مالی است و هنوز هم چک هایم در اختیار ناشران است و پاس نکردم اما با اعتمادی که توانستم در این سال ها جلب کنم هنوز هم برایم کتاب ارسال می کنند، بیشتر از همه مشکلاتم نگران فرهنگ کودکان هستم چرا که جمعیت کتابخوان بسیار کم و ناراحت کننده است. کتاب خواندن را بسیار دوست دارم با وجود این که ترک تحصیل کردم ولی کتابخوانی را رها نکردم و کتاب های زیادی را خواندم. به دلیل افزایش قیمت‌ها میزان خرید کتاب کم‌تر شده است و در گذشته به دلیل استقبال زیاد مردم از کتاب، گاهی با قفسه های خالی روبه رو می شدم، اما اکنون برای کتاب های جدید جایی در کتاب‌فروشی وجود ندارد.وهم چنین کتاب های فروش نرفته زیادی دارم با وجود این که بیش از 30 سال در این حرفه مشغول به کار هستم و اگرچه کتاب های اینترنتی گسترش زیادی یافته است و بسیاری از مردم از کتاب های مکتوب استقبال خیلی کمی دارند، اما هنوز هم در این شغل ماندگار هستم و به کارم ادامه می دهم زیرا عشق به آگاه سازی مردم شهر و به صورت کلی مردم استان مرا بر آن می دارد تا حداقل قدمی برای رشد فکری جامعه بردارم و با وجود همه سختی ها به این کار ادامه می دهم.

انتظار شما به عنوان یک کتابفروش قدیمی از مسئولین چیست؟

پارسال سیلاب شبانه وارد کتابفروشی شد و میلیون ها تومان ضرر کردم ولی هیچکس برای کمک به من نیامد ، مجبور شدم کتاب هایی که سیلاب آن ها را گرفته بود با کمترین قیمت به بازیافتی ها بفروشم .علت ان نیز این است کتابفروشی در زیر زمین واقع است وکانال اب در مجاورت ان به شهردار وقت که به کتابفروشی آمده بود محل خروجی اب را نشان دادم که به علت تخلیه نخاله مسدود شده است واز ایشان درخواست کردم مسیر اب را تخلیه کند که متاسفانه اقدامی نکرد وبا مسدود شدن خروجی سیلاب وارد کتابفروشی شد علی رغم پیگیری نه شهرداری اقدامی کرد ونه مسولان ستاد بحران وفقط مکاتباتی واعلام خسارت ولی تاکنون اقدامی صورت نگرفته از مسئولین می خواهم مسیر آب را انتقال بدهند و بهسازی کنند چون اینجا اولین مرکز فرهنگی شهرستان سراوان است.

در روز چند ساعت مطالعه کتاب دارید؟

صبح که به کتابفروشی ام می آیم هیچ مشتری برای خرید کتاب ندارم و ازصبح تا شب کتاب مطالعه می کنم.

یک کتاب در مورد بلوچستان به مخاطبان ما معرفی کنید .

بلوچ و بلوچستان اثر نصیر دشتی

مترجم هم هستید ؟ بیشتر موضوع کتاب هایتان چیست.

بله زبان اردو ، در زمینه بلوچستان و تاریخ اسلام بیشتر کتاب ترجمه کرده ام.